Concilium Lateranum IV — Canones (1215) (page 13)

Porro ecclesiarum praelati qui in exhibenda iustitia crucesignatis et eorum familiis negligentes exstiterint sciant se graviter puniendos.

Caeterum quia cursarii et piratae nimium impediunt subsidium terrae sanctae capiendo et expoliando transeuntes ad illam et redeuntes ab ipsa nos speciales adiutores et fautores eorum excommunicationis vinculo innodamus sub interminatione anathematis inhibentes ne quis cum eis scienter communicet aliquo venditionis vel emptionis contractu et iniungentes rectoribus civitatum et locorum suorum ut eos ab hac iniquitate revocent et compescant.

Alioquin quia nolle perturbare perversos nihil aliud est quam fovere nec caret scrupulo societatis occultae qui manifesto facinori desinit obviare in personas et terras eorum per ecclesiarum praelatos severitatem ecclesiasticam volumus et praecipimus exerceri.

Excommunicamus praeterea et anathematizamus illos falsos et impios christianos qui contra ipsum Christum et populum christianum Saracenis arma ferrum et lignamina deferunt galearum.

Eos etiam qui galeas eis vendunt vel naves qui que in piraticis Saracenorum navibus curam gubernationis exercent vel in machinis aut quibuslibet aliis aliquod eis impendunt consilium vel auxilium in dispendium terrae sanctae ipsarum rerum suarum privatione mulctari et capientium servos fore censemus.

Praecipientes ut per omnes urbes maritimas diebus dominicis et festivis huiusmodi sententia innovetur et talibus gremium non aperiatur ecclesiae nisi totum quod ex substantia tam damnata perceperint et tantundem de sua in subsidium praedictae terrae transmiserint ut aequo iudicio in quo deliquerint puniantur.

Quod si forte solvendo non fuerint alias sic reatus talium castigetur quod in poena ipsorum aliis interdicatur audacia similia praesumendi.

Prohibemus insuper omnibus christianis et sub anathemate interdicimus ne in terras Saracenorum qui partes orientales inhabitant usque ad quadriennium transmittant aut transvehant naves suas ut per hoc volentibus transfretare in subsidium terrae sanctae maior navigii copia praeparetur et Saracenis praedictis subtrahatur auxilium quod eis consuevit ex hoc non modicum provenire.

Licet autem torneamenta sint in diversis conciliis sub certa poena generaliter interdicta quia tamen hoc tempore crucis negotium per ea plurimum impeditur nos illa sub poena excommunicationis firmiter prohibemus usque ad triennium exerceri.

Quia vero ad hoc negotium exequendum est permaxime necessarium ut principes populi christiani adinvicem pacem observent sancta universali synodo suadente statuimus ut saltem per quadriennium in toto orbe christiano servetur pax generaliter ita quod per ecclesiarum praelatos discordantes reducantur ad plenam pacem aut firmam treguam inviolabiliter observandam.

Et qui acquiescere forte contempserint per excommunicationem in personas et interdictum in terras arctissime compellantur nisi tanta fuerit iniuriarum malitia quod ipsi tali non debeant pace gaudere.

Quod si forte censuram ecclesiasticam vilipenderint poterunt non immerito formidare ne per auctoritatem ecclesiae circa eos tanquam perturbatores negocii crucifixi saecularis potentia inducatur.

Nos igitur omnipotentis dei misericordia et beatorum apostolorum Petri et Pauli auctoritate confisi ex illa quam nobis licet indigne deus ligandi atque solvendi contulit potestate omnibus qui laborem propriis personis subierint et expensis plenam suorum peccaminum de quibus liberaliter fuerint corde contriti et ore confessi veniam indulgemus et in retributione iustorum salutis aeternae pollicemur augmentum.

Eis autem qui non in personis propriis illuc accesserint sed in suis dumtaxat expensis iuxta facultatem et qualitatem suam viros idoneos destinarint et illis similiter qui licet in alienis expensis in propriis tamen personis accesserint plenam suorum concedimus veniam peccatorum.

Huius quoque remissionis volumus et concedimus esse participes iuxta qualitatem subsidii et devotionis affectum omnes qui ad subventionem ipsius terrae de bonis suis congrue ministrabunt aut consilium et auxilium impenderint opportunum.

Omnibus etiam pie proficiscentibus in hoc opere communi universalis synodus omnium beneficiorum suorum suffragium impartitur ut eis digne proficiat ad salutem.